ปุสสติชาดก: ความภักดีที่ประจักษ์

ปุสสติชาดก

ณ แคว้นอวันตี อันเป็นแคว้นที่มีความสง่างาม และมีเมืองหลวงชื่อว่า “อุชเชนี” เมืองที่เคยรุ่งเรืองด้วยการค้าขายและวัฒนธรรม ในอดีตชาติอันไกลโพ้น พระโพธิสัตว์ได้เสวยพระชาติเป็น “นายทาส” ที่ชื่อว่า “ปุสสตะ” เขาเป็นทาสที่ซื่อสัตย์ และจงรักภักดีต่อ “เจ้านาย” ของตนเองมากที่สุด

เจ้านายของปุสสตะเป็น “เศรษฐี” ผู้มั่งคั่ง แต่เป็นคนที่มีนิสัยแปลกประหลาด คือมีความเชื่อในโชคลางอย่างแรงกล้า และมักจะทำตามคำทำนายของโหรอยู่เสมอ วันหนึ่ง โหรได้ทำนายว่า “หากในวันนี้ เศรษฐีไม่ได้กิน “เนื้อปลา” ที่มีลักษณะพิเศษ จะเกิดภัยพิบัติร้ายแรงแก่เขา”

เศรษฐีได้ยินคำทำนายเช่นนั้น ก็ตกใจกลัวเป็นอย่างมาก เขาจึงรีบเรียกหาปุสสตะ “ปุสสตะ! จงไปหาเนื้อปลาที่มีลักษณะพิเศษมาให้ข้าโดยเร็ว! โหรทำนายว่าหากข้าไม่ได้กิน จะเกิดอันตราย!”

ปุสสตะเป็นทาสที่ซื่อสัตย์ เขารับคำสั่งของเจ้านายด้วยความตั้งใจ เขาออกเดินทางไปยังแม่น้ำที่อยู่ห่างไกล เพื่อตามหา “ปลา” ตามลักษณะที่โหรกล่าวอ้าง

แต่การเดินทางนั้นแสนจะลำบาก อากาศร้อนจัด และเส้นทางก็เต็มไปด้วยขวากหนาม ปุสสตะต้องเดินฝ่าฟันอุปสรรคต่างๆ นานัปการ แต่เขาก็ไม่เคยย่อท้อ เพราะรู้ดีว่าชีวิตของเจ้านายขึ้นอยู่กับเขา

เมื่อปุสสตะไปถึงริมแม่น้ำ เขาก็พบว่าการหาปลาตามลักษณะที่ต้องการนั้นเป็นเรื่องที่ยากลำบากยิ่งกว่าที่คิด เขาต้องใช้เวลาหลายชั่วโมงในการพยายามจับปลา แต่ก็ยังไม่สำเร็จ

ในขณะที่เขากำลังพยายามอยู่นั้น ก็มี “คนร้าย” กลุ่มหนึ่งปรากฏตัวขึ้น พวกเขาเป็นกลุ่มโจรที่คอยดักปล้นผู้คนตามริมแม่น้ำ

“เฮ้! เจ้าทาส! กำลังทำอะไรอยู่!” หัวหน้าโจรตะโกนถาม

ปุสสตะตกใจ แต่ก็พยายามตอบ “ข้า… ข้ากำลังหาปลาให้เจ้านายของข้า”

“ปลาอย่างนั้นหรือ” หัวหน้าโจรยิ้มเยาะ “ถ้าอย่างนั้น จงมอบทรัพย์สินที่เจ้ามีให้ข้ามาเสียดีๆ!”

ปุสสตะรู้ดีว่าตนเองไม่มีทรัพย์สินอันใดที่จะมอบให้ได้ นอกจากสิ่งของเล็กๆ น้อยๆ ที่ติดตัวมา แต่เขาก็ยังคงรักษาความจงรักภักดีต่อเจ้านาย

“ข้าไม่มีสิ่งใดจะให้พวกท่าน” ปุสสตะกล่าว “ข้าต้องรีบนำปลาไปให้เจ้านายของข้าให้ทันเวลา”

โจรทั้งหลายเห็นดังนั้น ก็พากันโมโห พวกเขาคิดจะทำร้ายปุสสตะ แต่ปุสสตะก็ใช้ความเฉลียวฉลาดของตนเอง หลอกล่อให้โจรเหล่านั้นหลงกล

“ท่านทั้งหลาย” ปุสสตะกล่าว “หากท่านต้องการทรัพย์สินอันมากมาย ข้ามีทางเดียวที่ท่านจะหาได้ คือไปที่ “บ้านของเจ้านายข้า” เพราะที่นั่นมีทรัพย์สมบัติมากมายมหาศาล”

โจรทั้งหลายได้ยินเช่นนั้น ก็ตาโต พวกเขาหลงเชื่อคำพูดของปุสสตะ และพากันมุ่งหน้าไปยังบ้านของเศรษฐี

เมื่อปุสสตะเห็นว่าโจรทั้งหลายหลงกลไปแล้ว เขาก็รีบนำปลาที่หามาได้ ไปส่งให้เจ้านายทันเวลา

เศรษฐีได้กินปลาตามที่โหรทำนายไว้ และปลอดภัยจากภัยพิบัติ

ต่อมา เมื่อเศรษฐีทราบเรื่องราวที่เกิดขึ้นทั้งหมด เขาประหลาดใจในความซื่อสัตย์และความฉลาดของปุสสตะเป็นอย่างยิ่ง

“ปุสสตะ” เศรษฐีกล่าว “เจ้าช่างเป็นทาสที่ซื่อสัตย์ยิ่งนัก เจ้าได้ช่วยชีวิตของข้าไว้”

“ข้าเพียงแค่ทำหน้าที่ของข้าแล้วท่าน” ปุสสตะตอบอย่างถ่อมตน

เศรษฐีรู้สึกซาบซึ้งในบุญคุณของปุสสตะ เขาจึงตัดสินใจ “ปลดปล่อย” ปุสสตะจากการเป็นทาส และมอบทรัพย์สินส่วนหนึ่งให้แก่เขา เพื่อตอบแทนความภักดีอันหาที่เปรียบมิได้

ปุสสตะดีใจเป็นอย่างยิ่งที่ได้รับอิสรภาพ และได้รับการยกย่องในความซื่อสัตย์ของตนเอง